Có những giá trị không chỉ tính bằng thời gian, mà được gìn giữ và bồi đắp qua nhiều thế hệ. Đối với Công ty cổ phần Cảng Sài Gòn (Cảng Sài Gòn), đó là truyền thống của người công nhân cảng – những con người đã góp phần tạo nên sức sống của một thương cảng hơn 160 năm tuổi và đồng hành cùng những bước chuyển mình của đất nước qua nhiều giai đoạn lịch sử.
Từ Bến Nhà Rồng lịch sử – nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh ra đi tìm đường cứu nước vào ngày 05/6/1911 – Cảng Sài Gòn không chỉ là cửa ngõ giao thương quan trọng của miền Nam mà còn là chứng nhân của nhiều sự kiện trọng đại của dân tộc. Trên mảnh đất ấy, nhiều thế hệ người lao động đã âm thầm cống hiến, gắn bó với cầu tàu, kho bãi, luồng lạch và những chuyến tàu ra vào cảng ngày đêm không ngơi nghỉ.
Sau ngày đất nước thống nhất, Cảng Sài Gòn bước vào một giai đoạn mới với nhiều khó khăn và thử thách. Cơ sở vật chất xuống cấp, trang thiết bị thiếu thốn, cơ chế quản lý còn nhiều hạn chế. Tuy nhiên, bằng ý chí, tinh thần trách nhiệm và quyết tâm vượt khó, tập thể cán bộ, công nhân viên đã nhanh chóng khôi phục hoạt động sản xuất, bảo đảm lưu thông hàng hóa, phục vụ công cuộc tái thiết và phát triển đất nước.
Trong những năm tháng gian khó ấy, những phẩm chất tốt đẹp của người công nhân Cảng Sài Gòn được tôi luyện và tỏa sáng. Đó là tinh thần đoàn kết, sự sáng tạo trong lao động, ý thức trách nhiệm trước nhiệm vụ được giao và khát vọng không ngừng vươn lên. Những tập thể, cá nhân tiêu biểu như tàu CSG-240 hay Anh hùng Lao động Tôn Thọ Khương đã trở thành biểu tượng cho trí tuệ, bản lĩnh và năng lực của người lao động ngành hàng hải Việt Nam.
Xuất phát từ niềm tự hào được làm việc trên vùng đất mang đậm dấu ấn lịch sử dân tộc, năm 1980, Đại hội Đảng bộ Cảng Sài Gòn lần thứ II đã quyết nghị lấy ngày 05/6 hằng năm là Ngày truyền thống Công nhân Cảng Sài Gòn. Trải qua hơn bốn thập kỷ, ngày truyền thống không chỉ là dịp để ôn lại lịch sử mà còn là sợi dây kết nối các thế hệ, nhắc nhớ về những giá trị đã làm nên bản sắc của Cảng Sài Gòn.
Nửa thế kỷ sau ngày đất nước thống nhất, những bến cảng từng mang dấu tích chiến tranh đã từng bước chuyển mình mạnh mẽ. Từ hoạt động khai thác hàng tổng hợp đến phát triển logistics, từ phương thức quản lý truyền thống đến ứng dụng công nghệ hiện đại, Cảng Sài Gòn không ngừng đổi mới để thích ứng với yêu cầu phát triển của thời đại. Mỗi thành tựu đạt được hôm nay đều là kết quả của sự kế thừa và tiếp nối từ những thế hệ đi trước.
Nhân dịp kỷ niệm 46 năm Ngày truyền thống Công nhân Cảng Sài Gòn (05/6/1980 – 05/6/2026), triển lãm “Cảng Sài Gòn – 160 năm Vươn ra biển lớn” được tổ chức như một hành trình kết nối giữa quá khứ, hiện tại và tương lai. Thông qua hàng trăm hình ảnh, tư liệu và câu chuyện tiêu biểu được tuyển chọn, triển lãm góp phần tái hiện những dấu mốc quan trọng trên chặng đường hình thành và phát triển của Cảng Sài Gòn qua các thời kỳ.
Không gian triển lãm được xây dựng theo bốn phân khu nội dung xuyên suốt, gồm: Khởi nguồn và Dấu ấn lịch sử (1863 – 1975); Khôi phục và Phát triển (1975 – 2000); Hiện đại hóa và Chuyển mình (2000 – nay); Văn hóa doanh nghiệp và Tầm nhìn tương lai. Mỗi chủ đề mở ra một góc nhìn riêng về quá trình xây dựng, trưởng thành và đổi mới của Cảng Sài Gòn, gắn liền với sự phát triển của Thành phố Hồ Chí Minh và đất nước qua từng giai đoạn.
Mỗi bức ảnh là một câu chuyện, mỗi tư liệu là một lát cắt thời gian, khắc họa hành trình từ những ngày đầu hình thành thương cảng, giai đoạn khôi phục hoạt động sau chiến tranh đến quá trình hiện đại hóa và hội nhập sâu rộng. Nhìn lại quá khứ không phải để hoài niệm, mà để hiểu rõ hơn giá trị của những thành quả đang có; để thêm trân trọng những đóng góp của các thế hệ đi trước; và để khơi dậy niềm tự hào, ý thức trách nhiệm và khát vọng tiếp nối trong mỗi cán bộ, người lao động hôm nay.
Giới thiệu những hình ảnh, tư liệu quý về quá trình hình thành thương cảng Sài Gòn, hành trình Chủ tịch Hồ Chí Minh ra đi tìm đường cứu nước từ Bến Nhà Rồng, cùng những dấu ấn lịch sử gắn liền với sự phát triển của cảng trong từng giai đoạn. Đây là không gian giúp người xem cảm nhận rõ vai trò đặc biệt của Cảng Sài Gòn trong lịch sử dân tộc và tiến trình giao thương quốc tế.
Tái hiện giai đoạn tiếp quản, khôi phục hoạt động sản xuất kinh doanh và những nỗ lực vượt khó của các thế hệ người lao động Cảng Sài Gòn trong công cuộc đổi mới đất nước. Các hình ảnh, tư liệu về những chuyến tàu đầu tiên sau ngày giải phóng, các phần thưởng cao quý và những thành tích tiêu biểu sẽ được giới thiệu tại khu vực này.
Khắc họa quá trình đổi mới mô hình quản trị, đầu tư cơ sở hạ tầng, ứng dụng khoa học công nghệ và xây dựng hệ thống cảng hiện đại. Người xem sẽ có cơ hội tìm hiểu những bước phát triển mạnh mẽ của Cảng Sài Gòn trong thời kỳ hội nhập và chuyển đổi số.
Tôn vinh những giá trị văn hóa đặc trưng của Cảng Sài Gòn, các hoạt động đoàn thể, an sinh xã hội và những đóng góp của đội ngũ cán bộ, người lao động. Không gian tương tác tại khu vực này sẽ là nơi để cán bộ, công nhân viên chia sẻ cảm xúc, kỷ niệm và gửi gắm kỳ vọng về tương lai phát triển của Cảng.
Trong bối cảnh ngành hàng hải Việt Nam đang đứng trước những cơ hội phát triển mới, khát vọng “Vươn ra biển lớn” không còn chỉ là khẩu hiệu mà đã trở thành định hướng phát triển cụ thể. Việc tham gia đầu tư dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ mở ra một chương mới đối với Cảng Sài Gòn, góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng một trung tâm trung chuyển hàng hóa có tầm vóc khu vực và quốc tế, nâng cao vị thế của Việt Nam trên các tuyến hàng hải toàn cầu.
Từ những cầu tàu đầu tiên của thương cảng Sài Gòn đến khát vọng hình thành một trung tâm trung chuyển quốc tế hiện đại, hành trình ấy được kết nối bằng sự cống hiến của nhiều thế hệ người lao động. Đó là hành trình của truyền thống, của trách nhiệm và của niềm tin vào tương lai.
Với nền tảng được vun đắp qua hơn 160 năm hình thành và phát triển, cùng tinh thần đoàn kết, đổi mới và khát vọng vươn xa, Cảng Sài Gòn hôm nay đang tiếp tục viết những trang mới trên hành trình ra biển lớn, góp phần cùng Thành phố Hồ Chí Minh và đất nước hội nhập mạnh mẽ vào dòng chảy phát triển của kinh tế biển thế giới.
Thái Vương Nhi
